Adalet Bakanlığı tarafından hazırlanan ve uzun süredir üzerinde çalışılan 12. Yargı Paketi’nde sona gelindi. Kurban Bayramı sonrası Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne sunulması beklenen yeni düzenleme paketi, özellikle aile hukuku, üst mahkeme süreçleri ve dijital suçlar alanında önemli değişiklikler içeriyor.
Yargı süreçlerini hızlandırmayı hedefleyen pakette, vatandaşların yıllarca süren dava yükünden kurtarılması amaçlanıyor. Boşanma davalarında yeni dönem, istinaf ve temyizde süre sınırı, IBAN dolandırıcılığı mağduriyetleri ve çocuk suçluluğuna yönelik düzenlemeler kamuoyunun en çok dikkatini çeken başlıklar arasında yer alıyor.
Çekişmeli Boşanma Davalarında Yeni Sistem Geliyor
- Yargı Paketi’nin en çok konuşulan maddelerinden biri boşanma davalarına ilişkin düzenleme oldu. Yeni modelde hâkimin evliliğin fiilen bittiğine kanaat getirmesi halinde boşanma kararının daha erken verilmesi planlanıyor.
Mevcut sistemde nafaka, velayet, mal paylaşımı ve tazminat gibi konular aynı dava dosyasında birlikte yürütülüyor. Bu durum bazı davaların yıllarca sürmesine neden oluyor. Yeni düzenleme ile boşanma kararı ayrı, diğer talepler ayrı süreçlerde değerlendirilebilecek.
Böylece tarafların resmi olarak boşanmak için uzun yıllar beklemesinin önüne geçilmesi hedefleniyor.
Aile Hukukunda Arabuluculuk Dönemi Başlayabilir
Paket kapsamında aile hukukunda arabuluculuk sisteminin genişletilmesi de gündemde bulunuyor. Özellikle yoğun iş yükü bulunan aile mahkemelerinde dava süreçlerinin daha kısa sürede sonuçlandırılması amaçlanıyor.
Bazı uyuşmazlıklarda arabuluculuğun zorunlu hale getirilmesi ihtimali üzerinde durulurken, uygulamanın kapsamı yasa teklifinin TBMM’ye sunulmasıyla netleşecek.
İstinaf ve Temyiz Sürelerine Yeni Düzenleme
Yargı Paketi’nde dikkat çeken bir diğer başlık ise üst mahkemelerdeki dosya yoğunluğu oldu. İstinaf ve temyiz süreçlerinde hedef süre uygulamasının genişletilmesi planlanıyor.
Özellikle Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemeleri’nde aylarca hatta yıllarca bekleyen dosyaların daha hızlı sonuçlandırılması için yeni takvim sistemi hazırlanıyor.
Ticari davalar, iş mahkemeleri ve çeşitli hukuk uyuşmazlıklarında süre hedeflerinin net şekilde belirlenmesi bekleniyor.
Çocuk Suçluluğunda Ceza Sistemi Yeniden Değerlendirilecek
- Yargı Paketi’nin sosyal politika ayağında çocuk suçluluğu düzenlemeleri öne çıkıyor. Özellikle suç örgütlerinin çocukları kullanmasının önüne geçilmesi amacıyla yeni adımlar atılması planlanıyor.
12-15 yaş ve 15-18 yaş gruplarındaki çocukların karıştığı suçlarda ceza indirimi sisteminin yeniden ele alınması gündemde bulunuyor.
Türk Ceza Kanunu ile Çocuk Koruma Kanunu’nda paralel değişiklikler yapılması bekleniyor.
IBAN Mağduriyetleri İçin Yeni Ceza Düzenlemesi
Son yıllarda artan dijital dolandırıcılık olayları nedeniyle IBAN mağduriyetleri de paketin önemli başlıklarından biri haline geldi.
Özellikle hesabını başkasına kullandırdığı için soruşturma dosyalarına dahil olan ancak örgütlü suç bağlantısı bulunmayan kişiler için farklı hukuki değerlendirme yapılması planlanıyor.
Yeni düzenleme ile bilinçsiz şekilde mağdur olan vatandaşların durumunun ayrı değerlendirilmesi hedefleniyor.
Noter Yardımcılığı Sistemi Geliyor
Paketin dikkat çeken yeniliklerinden biri de noter yardımcılığı sistemi oldu. Hukuk fakültesi mezunlarına yönelik oluşturulacak yeni sistemle büyük şehirlerdeki noter yoğunluğunun azaltılması hedefleniyor.
30 yaş altındaki genç hukukçuların görev almasının planlandığı sistemde çalışma şartları, sınav modeli ve görev tanımı yasa teklifinin ardından netleşecek.
Avukatlık Sisteminde de Düzenleme Bekleniyor
Avukatlık mesleğine yönelik bazı teknik düzenlemelerin de pakete eklenebileceği konuşuluyor. Özellikle vekalet ücretleri, dosya inceleme süreçleri ve baro işleyişine ilişkin yeni adımların gündemde olduğu belirtiliyor.
Türkiye Barolar Birliği’nin önerilerinin ne ölçüde pakete yansıyacağı ise Meclis görüşmeleri sırasında belli olacak.
12. Yargı Paketi Ne Zaman Yasalaşacak?
- Yargı Paketi’nin Kurban Bayramı sonrasında TBMM’ye sunulması bekleniyor. Komisyon görüşmelerinin haziran ayında başlaması, Genel Kurul sürecinin ise yaz tatili öncesinde tamamlanması planlanıyor.
Paketin yasalaşmasının ardından aile hukukunda ayrıştırılmış karar sistemi, istinaf ve temyizde hedef süre uygulaması, noter yardımcılığı sistemi ve IBAN mağduriyetlerine ilişkin yeni düzenlemelerin yürürlüğe girmesi bekleniyor.